چرا صفحه بندی سایتم در گوگل رتبه می گیرد و باید چکار کنم؟

این وضعیت رو ببین! آدم اعصابش خورد میشه میبینتش! چرا این اتفاق میفته؟

مقدمه بعد از اعصاب خوردی!

تصور کن کاربری عبارت «مانومتر» را در گوگل جستجو می کند.

انتظار داریم صفحه اصلی دسته بندی مانومتر سایت ما در نتایج گوگل نمایش داده شود؛ اما وقتی نتایج را بررسی می کنیم، متوجه می شویم URL صفحه سوم همین دسته بندی رتبه گرفته است!

مثلا به جای اینکه گوگل این صفحه را نمایش دهد:

example.com/category/manometer/

این URL را در نتایج نشان می دهد:

example.com/category/manometer/page/3/

اولین سوالی که ممکن است برای یک سئوکار پیش بیاید این است که چرا گوگل صفحه سوم دسته بندی را به صفحه اصلی آن ترجیح داده است؟ آیا صفحه سوم محتوای بهتری دارد؟ آیا گوگل متوجه نشده که صفحه اول، صفحه اصلی دسته بندی است؟

آیا کاربران تجربه بهتری از صفحه سوم داشته اند؟ یا باید تمام صفحات صفحه بندی شده سایت را نوایندکس کنیم؟

این اتفاق در فروشگاه های اینترنتی و سایت هایی که دسته بندی های بزرگی دارند، چندان غیر معمول نیست. اما نکته مهم اینجاست که نباید بدون بررسی، سراغ تغییراتی مثل نوایندکس کردن صفحات صفحه بندی یا تغییر کنونیکال برویم.

در این مقاله می خواهیم از دیدگاه فنی و تخصصی بررسی کنیم که چرا چنین اتفاقی می افتد، گوگل چطور صفحات صفحه بندی شده را ارزیابی می کند و به عنوان یک سئوکار چه اقداماتی می توانیم برای مدیریت این وضعیت انجام دهیم.

صفحه بندی (Pagination) در سایت چیست؟

قبل از اینکه سراغ تحلیل موضوع برویم، بهتر است تعریف کوتاهی از صفحه بندی داشته باشیم.

فرض کن یک فروشگاه اینترنتی ۱۵۰ محصول در دسته بندی مانومتر دارد. نمایش تمام ۱۵۰ محصول در یک صفحه، هم می تواند باعث طولانی شدن صفحه شود و هم تجربه کاربری را تحت تاثیر قرار دهد.

به همین دلیل، سایت محصولات را در چند صفحه نمایش می دهد. مثلا در هر صفحه ۳۰ محصول قرار می گیرد:

• صفحه اول: محصولات ۱ تا ۳۰
• صفحه دوم: محصولات ۳۱ تا ۶۰
• صفحه سوم: محصولات ۶۱ تا ۹۰
• صفحه چهارم: محصولات ۹۱ تا ۱۲۰
• صفحه پنجم: محصولات ۱۲۱ تا ۱۵۰

به این ساختار صفحه بندی یا Pagination می گوییم.

در واقع هر صفحه مجموعه ای متفاوت از محصولات را به کاربر نمایش می دهد؛ اما تمام این صفحات زیرمجموعه یک دسته بندی اصلی هستند.

نکته مهم این است که از دید موتور جستجو، صفحه سوم صرفا یک نسخه دیگر از صفحه اول نیست.

این صفحه ممکن است محصولات متفاوتی داشته باشد و اطلاعات متفاوتی را در اختیار کاربر قرار دهد.

بنابراین باید بررسی کنیم که گوگل این URLها را چگونه شناسایی و ارزیابی می کند.

۱. چرا صفحه سوم یا سایر صفحات صفحه بندی در گوگل رتبه می گیرند؟

برای پاسخ به این سوال باید چند احتمال را در نظر بگیریم. معمولا یک دلیل مشخص و قطعی برای تمام سایت ها وجود ندارد.

دلیل اول: تفاوت محتوای صفحات صفحه بندی

مهم ترین موضوع، تفاوت محتوای صفحات صفحه بندی است.

فرض کنیم صفحه اول دسته بندی مانومتر شامل محصولاتی با عنوان های زیر باشد:

• مانومتر فشار ۰ تا ۱۰ بار
• مانومتر روغنی ۰ تا ۱۶ بار
• مانومتر دیجیتال صنعتی
• مانومتر فشار پایین

در صفحه سوم نیز محصولات دیگری قرار گرفته اند:

• مانومتر صنعتی
• مانومتر فشار بالا
• مانومتر استیل
• مانومتر مخصوص کمپرسور

حالا کاربری عبارت «مانومتر» را جستجو می کند.

گوگل محتوای صفحه اول و سوم را بررسی می کند. ممکن است صفحه سوم به دلیل ترکیب محصولات، عنوان ها، اطلاعات و ارتباط معنایی موجود در آن، برای این جستجو مرتبط تشخیص داده شود.

در واقع نباید تصور کنیم که چون صفحه سوم زیرمجموعه صفحه اول است، گوگل همیشه باید صفحه اول را برای تمام جستجوها نمایش دهد.

هر صفحه می تواند محتوای متفاوتی داشته باشد و برای جستجوهای مشخصی مرتبط تشخیص داده شود.

دلیل دوم: ارتباط معنایی بیشتر صفحه سوم با عبارت جستجو شده

گاهی اوقات محصولات موجود در صفحات مختلف یک دسته بندی، ارتباط یکسانی با کلمه کلیدی هدف ندارند.

برای مثال، ممکن است صفحه اول دسته بندی شامل محصولاتی با کاربردهای تخصصی و نام های متفاوت باشد؛ اما در صفحه سوم چندین محصول وجود داشته باشد که عبارت مانومتر یا کلمات مرتبط با آن در عنوان و مشخصاتشان تکرار شده است.

در چنین شرایطی، صفحه سوم ممکن است از نظر محتوای قابل مشاهده، ارتباط معنایی بیشتری با عبارت مورد جستجو داشته باشد.

البته تکرار کلمه کلیدی به تنهایی عامل رتبه گرفتن نیست. منظور این است که ترکیب محصولات، عنوان ها، مشخصات و محتوای صفحه می تواند ارتباط موضوعی آن را تقویت کند.

دلیل سوم: ضعف محتوایی صفحه اصلی دسته بندی

یکی دیگر از احتمالات، ضعیف بودن صفحه اول دسته بندی است.

فرض کن صفحه اصلی دسته بندی مانومتر فقط شامل چند محصول و یک عنوان ساده باشد و هیچ توضیح مناسبی درباره انواع مانومتر، کاربردها، ویژگی ها یا محصولات موجود در این دسته بندی نداشته باشد.

در مقابل، صفحه سوم تعداد زیادی محصول با عنوان ها و توضیحات مرتبط دارد.

در این وضعیت ممکن است صفحه سوم برای برخی جستجوها گزینه مناسب تری از صفحه اول باشد.

البته منظور این نیست که باید حتما در صفحه اصلی دسته بندی یک مقاله طولانی بنویسیم. محتوای دسته بندی باید متناسب با نیاز کاربر باشد و به او برای شناخت و انتخاب محصولات کمک کند.

دلیل چهارم: لینک سازی داخلی و خارجی متفاوت

لینک ها هم می توانند در این اتفاق نقش داشته باشند.

برای مثال ممکن است در سایت های دیگر، به یکی از محصولات یا حتی URL صفحه سوم دسته بندی لینک داده شده باشد.

یا در داخل سایت، تعدادی از مقالات و صفحات دیگر مستقیما به صفحه سوم لینک داده باشند.

در این شرایط باید بررسی کنیم که آیا صفحه سوم نسبت به صفحه اصلی دسته بندی، سیگنال های لینک سازی بیشتری دریافت کرده است یا خیر.

البته صرفا بیشتر بودن تعداد لینک ها به معنی بهتر بودن وضعیت یک URL نیست. کیفیت لینک ها، ارتباط موضوعی و ساختار لینک سازی داخلی هم اهمیت دارند.

دلیل پنجم: مشکلات فنی در صفحه اصلی دسته بندی

گاهی مسئله اصلا به محتوای صفحه سوم ارتباطی ندارد و مشکل در صفحه اصلی دسته بندی است.

برای مثال:

• صفحه اصلی دسته بندی به اشتباه دارای تگ noindex است.
• صفحه اصلی به URL دیگری ریدایرکت شده است.
• تگ کنونیکال صفحه اصلی به URL اشتباهی اشاره می کند.
• محتوای اصلی دسته بندی با جاوا اسکریپت بارگذاری می شود و گوگل آن را به درستی دریافت نمی کند.
• لینک سازی داخلی به صفحه اصلی ضعیف است.
• URLهای مختلفی با پارامترهای متفاوت، محتوای مشابهی تولید می کنند.

در چنین شرایطی باید وضعیت ایندکس و دسترسی گوگل به صفحه اصلی و صفحات صفحه بندی را بررسی کنیم.

۲. تحلیل تخصصی: گوگل چگونه صفحه سوم را برای یک کلمه کلیدی انتخاب می کند؟

اینجا بهتر است کمی عمیق تر به موضوع نگاه کنیم.

یک تصور اشتباه بین بعضی از سئوکارها وجود دارد: فکر می کنند گوگل برای هر دسته بندی، یک صفحه اصلی در نظر می گیرد و تمام صفحات بعدی را صرفا برای دسترسی به محصولات بیشتر استفاده می کند.

اما این تصور با نحوه برخورد گوگل با صفحات صفحه بندی شده مطابقت ندارد.

گوگل URLهای یک مجموعه صفحه بندی شده را به عنوان صفحات مجزا شناسایی می کند.

یعنی صفحه اول، صفحه دوم و صفحه سوم می توانند URLهای مستقل و قابل ایندکس داشته باشند.

برای مثال:

example.com/manometer/

example.com/manometer/page/2/

example.com/manometer/page/3/

این سه URL محتوای یکسانی ندارند. بنابراین گوگل می تواند هرکدام را جداگانه بررسی کند.

حالا وقتی کاربر عبارت «مانومتر» را جستجو می کند، گوگل باید از میان URLهای قابل دسترس و مرتبط، صفحاتی را برای نمایش انتخاب کند.

در این فرآیند، موضوعاتی مثل موارد زیر می توانند اهمیت داشته باشند:

۱. ارتباط صفحه با عبارت جستجو شده: محصولات، عنوان ها، متن ها و اطلاعات صفحه چقدر با مفهوم جستجو شده ارتباط دارند؟

۲. کیفیت و مفید بودن محتوا: صفحه چه اطلاعاتی در اختیار کاربر قرار می دهد و آیا می تواند نیاز او را برطرف کند؟

۳. اعتبار و سیگنال های لینک: صفحه چه لینک ها و سیگنال های اعتباری دریافت کرده است؟

۴. وضعیت فنی و قابلیت دسترسی: آیا گوگل می تواند صفحه را به درستی خزش و ایندکس کند؟

۵. ساختار کلی سایت: صفحه چه جایگاهی در معماری سایت دارد و از چه مسیرهایی به آن لینک داده شده است؟

بنابراین، اینکه صفحه سوم رتبه می گیرد لزوما به این معنی نیست که گوگل ساختار دسته بندی سایت را اشتباه متوجه شده است.

ممکن است گوگل ساختار را کاملا درست تشخیص داده باشد، اما با توجه به مجموعه سیگنال های موجود، صفحه سوم را برای آن جستجوی خاص انتخاب کرده باشد.

نکته تخصصی دیگر این است که رتبه گرفتن صفحه سوم را نباید با انتخاب صفحه کنونیکال اشتباه بگیریم. این دو موضوع با یکدیگر تفاوت دارند.

انتخاب URL برای نمایش در نتایج جستجو، لزوما به معنی انتخاب آن به عنوان URL کنونیکال نیست. برای بررسی موضوع باید گزارش URL Inspection در سرچ کنسول را هم مشاهده کنیم.

۳. آیا گوگل صفحه سوم را به دلیل جذابیت بیشتر برای کاربر انتخاب کرده است؟

این یکی از سوالات جالب در این موضوع است.

ممکن است با خودمان بگوییم:

شاید کاربران وقتی وارد صفحه سوم شده اند، محصولات بیشتری پیدا کرده اند، بیشتر در سایت مانده اند یا تعامل بهتری با صفحه داشته اند.

پس گوگل متوجه شده که این صفحه برای کاربران جذاب تر است و آن را رتبه داده است.

اما آیا واقعا چنین نتیجه گیری درستی است؟

خیر! حداقل نمی توانیم صرفا بر اساس رتبه گرفتن صفحه سوم چنین نتیجه ای بگیریم.

گوگل برای رتبه بندی از مجموعه بزرگی از سیستم ها و سیگنال ها استفاده می کند.

ما از روی مشاهده یک URL در نتایج جستجو نمی توانیم بفهمیم که کدام عامل باعث انتخاب آن شده است.

برای مثال، ممکن است صفحه سوم هیچ بازدیدی قبل از رتبه گرفتن نداشته باشد، اما به دلیل ارتباط محتوایی مناسب با عبارت مورد جستجو وارد نتایج شده باشد.

از طرف دیگر، ممکن است کاربران واقعا از محصولات موجود در صفحه سوم استقبال کنند و این صفحه برای آنها مفید باشد.

اما این دو موضوع را نباید با هم یکی بدانیم.

رتبه گرفتن صفحه سوم، مدرکی برای جذاب تر بودن آن از نظر کاربران نیست.

برای ارزیابی تجربه کاربری باید اطلاعات بیشتری داشته باشیم؛ مثلا:

• نرخ تبدیل کاربران وارد شده به صفحه
• میزان تعامل با محصولات
• تعداد کلیک روی محصولات
• مسیر حرکت کاربران در سایت
• رفتار کاربران پس از ورود به صفحه

این اطلاعات به ما کمک می کنند بفهمیم صفحه سوم واقعا برای کاربران مفید است یا خیر.

در نتیجه، نباید صرفا برای حل مشکل رتبه گرفتن صفحه سوم، فرض کنیم که باید تجربه کاربری آن را تغییر دهیم.

۴. آیا به عنوان سئوکار می توانیم کاری کنیم که صفحه اصلی دسته بندی رتبه بگیرد؟

بله، قطعا می توانیم اقداماتی انجام دهیم؛ اما قبل از هر تغییری باید یک سوال مهم را پاسخ دهیم:

آیا واقعا می خواهیم صفحه اول دسته بندی برای این کلمه کلیدی رتبه بگیرد؟

گاهی اوقات صفحه سوم برای کاربر نتیجه بهتری دارد و اصلا ضرورتی ندارد که با اقدامات فنی و سئویی جلوی نمایش آن را بگیریم.

اما در یک فروشگاه اینترنتی ممکن است هدف ما این باشد که کاربر با جستجوی کلمه «مانومتر» مستقیما وارد صفحه اصلی دسته بندی شود.

چرا؟

چون صفحه اول دسته بندی معمولا محصولات متنوع تری را نمایش می دهد، امکان بررسی گزینه های بیشتر را فراهم می کند و برای شروع فرایند خرید، صفحه فرود مناسب تری است.

اگر به این نتیجه رسیدیم که صفحه اصلی دسته بندی باید URL اصلی هدف ما باشد، می توانیم اقدامات زیر را انجام دهیم.

اقدام اول: بهبود محتوای صفحه اصلی دسته بندی

اولین کاری که پیشنهاد می کنم، بررسی و تقویت صفحه اول دسته بندی است.

باید مطمئن شویم صفحه اصلی صرفا یک فهرست از محصولات نیست و می تواند اطلاعات مفیدی در اختیار کاربر قرار دهد.

برای مثال در دسته بندی مانومتر می توانیم به این موضوعات بپردازیم:

• مانومتر چیست؟
• مانومتر چه کاربردی دارد؟
• انواع مانومتر بر اساس نوع عملکرد
• تفاوت مانومتر روغنی و خشک
• نکات مهم برای انتخاب مانومتر
• برندها و مدل های موجود در دسته بندی

البته قرار نیست تمام این موارد را با توضیحات طولانی به صفحه اضافه کنیم.

باید ببینیم کاربری که عبارت مانومتر را جستجو می کند به چه اطلاعاتی نیاز دارد و چه محتوایی به انتخاب بهتر محصول کمک می کند.

حتی می توانیم بخشی از این اطلاعات را در قالب چند سوال متداول یا یک راهنمای خرید کوتاه ارائه دهیم.

هدف این است که صفحه اصلی دسته بندی از نظر موضوعی و کاربردی، یک صفحه کامل و مفید باشد.

اقدام دوم: بررسی محصولات موجود در صفحه اول

این مورد به خصوص در فروشگاه های اینترنتی اهمیت زیادی دارد.

فرض کنیم در صفحه اول دسته بندی مانومتر، محصولاتی نمایش داده می شوند که ارتباط چندانی با جستجوی عمومی مانومتر ندارند.

در حالی که صفحه سوم شامل محصولات مرتبط تر و متنوع تری است.

در چنین شرایطی باید بررسی کنیم آیا ترتیب نمایش محصولات در صفحه اول مناسب است یا خیر.

برای مثال می توانیم:

• محصولات مهم و پرتقاضا را در صفحه اول نمایش دهیم.
• محصولات ناموجود را از ابتدای لیست خارج کنیم.
• ترتیب نمایش محصولات را بر اساس نیاز واقعی کاربران تنظیم کنیم.
• تنوع محصولات موجود در صفحه اول را افزایش دهیم.

البته این اقدامات باید با توجه به مدل کسب و کار و موجودی واقعی فروشگاه انجام شوند. هدف صرفا دستکاری محصولات برای موتور جستجو نیست.

اقدام سوم: تقویت لینک سازی داخلی به صفحه اصلی دسته بندی

یکی از کارهایی که می توانیم انجام دهیم، تقویت لینک سازی داخلی به صفحه اصلی دسته بندی است.

برای مثال، اگر در سایت مقالاتی درباره انواع مانومتر، کاربرد مانومتر، فشارسنج صنعتی و تفاوت مدل های مختلف داریم، می توانیم در بخش های مرتبط به صفحه اصلی دسته بندی لینک بدهیم.

همچنین بهتر است در بخش های اصلی سایت مانند منوی محصولات، دسته بندی های مهم و مسیر راهنمای سایت، به URL اصلی دسته بندی لینک داده شود.

برای این کار می توانیم از انکر تکست های طبیعی و مرتبط استفاده کنیم.

مثلا:

• مشاهده انواع مانومتر
• خرید مانومتر
• دسته بندی مانومتر

نکته مهم این است که لینک سازی داخلی به صفحه سوم را به صورت غیرضروری افزایش ندهیم و مسیرهای اصلی سایت را به سمت صفحه اول دسته بندی هدایت کنیم.

البته این به معنی حذف لینک صفحه سوم از ساختار صفحه بندی نیست. صفحات صفحه بندی باید همچنان از طریق لینک های قابل خزش به یکدیگر متصل باشند.

اقدام چهارم: بررسی عنوان و ساختار صفحه اول

عنوان صفحه اول دسته بندی باید به وضوح موضوع آن را مشخص کند.

برای مثال:

«خرید مانومتر | مشاهده انواع فشارسنج صنعتی»

این عنوان می تواند با نیت کاربر و محصولات موجود در دسته بندی ارتباط داشته باشد.

از طرف دیگر، باید بررسی کنیم عنوان صفحه سوم چه وضعیتی دارد.

برای مثال ممکن است عنوان صفحه اول و سوم کاملا یکسان باشد. این موضوع به خودی خود یک ایراد قطعی نیست؛ اما می توانیم در صورت نیاز برای تفکیک بهتر صفحات، شماره صفحه را به عنوان اضافه کنیم.

مثلا:

«مانومتر | صفحه ۳»

با این حال، یک نکته مهم وجود دارد: طبق راهنمای رسمی گوگل، صفحات یک مجموعه صفحه بندی شده الزاما به عنوان و توضیحات متای کاملا متفاوت نیاز ندارند. گوگل می تواند ساختار توالی صفحات را تشخیص دهد.

پس تغییر عنوان ها یک اقدام اختیاری برای بهبود شفافیت است، نه یک راهکار قطعی برای جلوگیری از رتبه گرفتن صفحه سوم.

اقدام پنجم: بررسی وضعیت ایندکس و کنونیکال

در نهایت باید وضعیت فنی صفحات را بررسی کنیم.

برای این کار می توانیم از ابزار URL Inspection در Google Search Console استفاده کنیم.

هم صفحه اصلی دسته بندی و هم صفحه سوم را بررسی می کنیم.

موارد مهم عبارت اند از:

• آیا URL در گوگل ایندکس شده است؟
• آیا صفحه اجازه ایندکس شدن دارد؟
• آخرین زمان خزش گوگل چه تاریخی بوده است؟
• User-declared canonical چه URLای است؟
• Google-selected canonical چه URLای است؟

مخصوصا مورد آخر اهمیت زیادی دارد.

اگر گوگل برای صفحه سوم، صفحه اول را به عنوان کنونیکال انتخاب کرده باشد، باید بررسی کنیم چرا دو URL را مشابه تشخیص داده است.

اما اگر صفحه سوم دارای کنونیکال مستقل باشد، این موضوع به خودی خود مشکلی ندارد.

۵. آیا برای جلوگیری از رتبه گرفتن صفحات صفحه بندی، آنها را نوایندکس کنیم؟

یکی از راهکارهایی که بعضی از سئوکارها پیشنهاد می دهند، استفاده از تگ noindex برای تمام صفحات صفحه بندی است.

منظور این است که صفحه اول دسته بندی ایندکس باقی بماند، اما صفحه دوم، سوم، چهارم و سایر صفحات دارای دستور noindex باشند.

در نگاه اول ممکن است این روش منطقی به نظر برسد.

چون با این کار دیگر صفحه سوم نمی تواند در نتایج جستجوی گوگل نمایش داده شود و در نتیجه، صفحه اول شانس بیشتری برای نمایش خواهد داشت.

اما آیا این کار تصمیم درستی است؟

به نظر من، نوایندکس کردن تمام صفحات صفحه بندی نباید به عنوان یک استراتژی پیش فرض برای سایت اجرا شود.

چند دلیل برای این موضوع وجود دارد.

دلیل اول: ممکن است صفحات صفحه بندی برای بعضی جستجوها ارزشمند باشند

فرض کن در صفحه سوم دسته بندی مانومتر محصولی وجود دارد که با عبارت مشخصی مانند «مانومتر فشار بالا» ارتباط زیادی دارد.

اگر صفحه سوم را نوایندکس کنیم، این صفحه دیگر نمی تواند به عنوان یک نتیجه مستقل در گوگل نمایش داده شود.

در واقع ممکن است بخشی از فرصت های جذب ورودی ارگانیک را از دست بدهیم.

دلیل دوم: هر صفحه صفحه بندی محتوای متفاوتی دارد

همان طور که گفتیم، صفحه دوم و سوم لزوما کپی صفحه اول نیستند.

اگر هر صفحه محصولات متفاوتی نمایش دهد، نمی توانیم صرفا به دلیل اینکه آدرس آن صفحه بندی شده است، ارزش ایندکس شدن آن را نادیده بگیریم.

دلیل سوم: ممکن است دسترسی گوگل به بخشی از محصولات را پیچیده تر کنیم

در بسیاری از سایت ها، محصولات از طریق صفحات دسته بندی و صفحه بندی به گوگل معرفی می شوند.

اگر تصمیم به نوایندکس کردن صفحات صفحه بندی می گیریم، باید مطمئن شویم URL محصولات از مسیرهای دیگری مانند صفحات دسته بندی قابل ایندکس، لینک های داخلی و نقشه سایت نیز در دسترس گوگل هستند.

در غیر این صورت، ممکن است فرایند کشف و دسترسی به برخی محصولات دشوارتر شود.

پس چه زمانی noindex کردن صفحه بندی منطقی است؟

نوایندکس کردن صفحات صفحه بندی می تواند یک تصمیم موردی باشد؛ مثلا زمانی که بعد از بررسی متوجه می شویم یک گروه از URLها هیچ ارزش مستقلی برای حضور در نتایج ندارند و عمدا نمی خواهیم نمایش داده شوند.

اما باید مراقب باشیم که صفحات صفحه بندی واقعی را با URLهای فیلتر، مرتب سازی و نسخه های تکراری اشتباه نگیریم.

برای مثال:

example.com/manometer/?orderby=price

ممکن است نسخه ای از همان دسته بندی باشد که فقط ترتیب محصولات آن بر اساس قیمت تغییر کرده است.

چنین URLای با صفحه سوم دسته بندی که محصولات متفاوتی دارد، یکسان نیست.

برای مدیریت URLهای فیلتر و مرتب سازی باید یک استراتژی مستقل داشته باشیم.

نکته فنی: اگر از noindex استفاده می کنیم، گوگل باید بتواند صفحه را خزش کند تا دستور noindex را ببیند. مسدود کردن همان URL در robots.txt می تواند مانع مشاهده این دستور شود.

۶. آیا برای صفحه های دسته بندی از کنونیکال استفاده کنیم؟

به این قسمت می رسیم که یکی از مهم ترین بخش های مقاله است.

در بسیاری از سایت ها مشاهده می کنیم که برای تمام صفحات صفحه بندی، تگ canonical به صفحه اول دسته بندی اشاره می کند.

مثلا:

صفحه اول:

example.com/manometer/

کنونیکال صفحه اول:

example.com/manometer/

صفحه دوم:

example.com/manometer/page/2/

کنونیکال صفحه دوم:

example.com/manometer/

صفحه سوم:

example.com/manometer/page/3/

کنونیکال صفحه سوم:

example.com/manometer/

آیا این روش درست است؟

خیر! برای صفحه بندی واقعی که در هر صفحه محصولات متفاوتی نمایش داده می شوند، این روش توصیه نمی شود و یکی از اشتباهات استفاده در کنونیکال تگ است.

چرا؟

چون کنونیکال برای معرفی نسخه اصلی یک محتوا در میان URLهای تکراری یا بسیار مشابه استفاده می شود.

در حالی که صفحه اول و سوم دسته بندی مانومتر، مجموعه محصولات متفاوتی دارند.

فرض کن در صفحه اول ۳۰ محصول و در صفحه سوم ۳۰ محصول دیگر نمایش داده می شود.

این دو صفحه از نظر محتوای اصلی یکسان نیستند. بنابراین بهتر است هرکدام کنونیکال مستقل خودشان را داشته باشند.

ساختار پیشنهادی به این شکل است:

کنونیکال صفحه اول:

<link rel="canonical" href="https://example.com/manometer/" />

کنونیکال صفحه دوم:

<link rel="canonical" href="https://example.com/manometer/page/2/" />

کنونیکال صفحه سوم:

<link rel="canonical" href="https://example.com/manometer/page/3/" />

به این روش Self-referencing Canonical گفته می شود.

یعنی هر صفحه به خودش به عنوان URL کنونیکال اشاره می کند.

این دقیقا همان رویکردی است که گوگل برای صفحات یک مجموعه صفحه بندی شده توصیه می کند.

البته دقت کنید که کنونیکال یک دستور قطعی نیست و گوگل می تواند با توجه به سیگنال های دیگر، URL متفاوتی را انتخاب کند.

آیا هیچ وقت نباید کنونیکال صفحه بندی را به صفحه اول بفرستیم؟

نه، این حرف هم درست نیست.

اگر چند URL در واقع نسخه های تکراری یا بسیار مشابه یک محتوا باشند، می توانیم با توجه به ساختار سایت و وضعیت محتوا از کنونیکال برای معرفی نسخه اصلی استفاده کنیم.

مثلا اگر سایت شما به دلیل ساختار فیلترها، URLهای متعددی تولید می کند که عملا همان فهرست محصولات را با ترتیب های متفاوت نمایش می دهند، ممکن است کنونیکال سازی به URL اصلی انتخاب مناسبی باشد.

اما تفاوت مهم اینجاست:

صفحه سوم دسته بندی با محصولات متفاوت، یک نسخه تکراری از صفحه اول نیست.

بنابراین نباید بدون بررسی، کنونیکال تمام صفحات صفحه بندی را به صفحه اول ارسال کنیم.

۷. چطور بفهمیم دقیقا کدام صفحه برای کلمه کلیدی رتبه گرفته است؟

تا اینجا درباره دلایل و راهکارهای احتمالی صحبت کردیم. اما به عنوان سئوکار بهتر است قبل از هر اقدامی، اطلاعات واقعی سایت را بررسی کنیم.

برای این کار Google Search Console بهترین نقطه شروع است.

مراحل زیر را انجام دهید:

مرحله اول: وارد بخش Performance شوید.

در سرچ کنسول به بخش Search results مراجعه کنید.

مرحله دوم: عبارت مورد نظر را فیلتر کنید.

مثلا عبارت «مانومتر» را به عنوان Query انتخاب کنید.

مرحله سوم: به تب Pages بروید.

در این بخش می توانید URLهایی را مشاهده کنید که برای این عبارت جستجو شده نمایش داشته اند.

مثلا ممکن است نتایج به این شکل باشند:

URL	Clicks	Impressions	Average Position
/manometer/	۱۲	۹۰۰	۱۲
/manometer/page/2/	۸	۶۰۰	۱۰
/manometer/page/3/	۳۵	۱۸۰۰	۵

در این مثال، صفحه سوم بیشترین تعداد نمایش و کلیک را دارد و میانگین رتبه آن نیز بهتر است.

این جدول فقط یک مثال فرضی است و اعداد آن مربوط به یک سایت واقعی نیستند.

با این حال، همین گزارش می تواند دید خوبی نسبت به وضعیت صفحات مختلف به ما بدهد.

مرحله چهارم: صفحات را با یکدیگر مقایسه کنید.

بررسی کنید:

• کدام URL بیشترین کلیک را دریافت می کند؟
• کدام URL بیشترین Impression را دارد؟
• میانگین رتبه هر صفحه چقدر است؟
• آیا چند URL برای یک عبارت مشترک نمایش دارند؟
• آیا وضعیت در بازه های زمانی مختلف تغییر کرده است؟

مرحله پنجم: URL Inspection را بررسی کنید.

حالا URL صفحه اول و صفحه سوم را جداگانه در ابزار URL Inspection بررسی کنید.

در این بخش باید به خصوص به وضعیت ایندکس و Google-selected canonical توجه کنید.

با کنار هم گذاشتن اطلاعات این دو گزارش، می توانیم بفهمیم مشکل احتمالا از کجاست و چه اقدامی ارزش انجام دادن دارد.

یک نکته مهم: گزارش Pages در سرچ کنسول URLهایی را نشان می دهد که برای عبارت انتخاب شده Impression داشته اند؛ بنابراین بهتر است فقط به یک بازه زمانی کوتاه اکتفا نکنید و عملکرد چند ماه را نیز مقایسه کنید.

۸. یک چک لیست عملی برای حل مشکل رتبه گرفتن صفحه بندی

اگر در سایت شما هم صفحه سوم یا صفحات بعدی دسته بندی برای کلمه کلیدی اصلی رتبه گرفته اند، پیشنهاد می کنم به ترتیب زیر جلو بروید:

مرحله	کاری که باید انجام دهید
۱	بررسی کنید دقیقا کدام URL در گوگل رتبه گرفته است.
۲	عملکرد URLها را در سرچ کنسول مقایسه کنید.
۳	وضعیت ایندکس و کنونیکال صفحات را بررسی کنید.
۴	محتوای صفحه اول و صفحه سوم را با هم مقایسه کنید.
۵	محصولات نمایش داده شده در صفحات را بررسی کنید.
۶	کیفیت و ساختار لینک سازی داخلی را ارزیابی کنید.
۷	محتوای صفحه اصلی دسته بندی را بهبود دهید.
۸	مطمئن شوید لینک های صفحه بندی برای گوگل قابل خزش هستند.
۹	برای هر صفحه واقعی از صفحه بندی، کنونیکال مستقل در نظر بگیرید.
۱۰	بعد از تغییرات، عملکرد URLها را در یک بازه زمانی مناسب بررسی کنید.

یک نکته دیگر هم وجود دارد: اگر در سایت از صفحه بندی با جاوا اسکریپت، دکمه نمایش بیشتر یا اسکرول بی نهایت استفاده می کنید، حتما نحوه دسترسی گوگل به محصولات صفحات بعدی را بررسی کنید.

گوگل برای کشف صفحات معمولا لینک های واقعی HTML با ویژگی href را دنبال می کند و نباید فرض کنیم که مانند یک کاربر روی دکمه های سایت کلیک می کند.

بنابراین حتی اگر از قابلیت Load More یا Infinite Scroll استفاده می کنید، بهتر است مسیرهای قابل خزش برای دسترسی به URL صفحات بعدی نیز داشته باشید.

سوالات متداول درباره رتبه گرفتن صفحات صفحه بندی در گوگل

آیا رتبه گرفتن صفحه سوم دسته بندی به معنی مشکل در سئو سایت است؟

خیر. این اتفاق لزوما یک مشکل نیست. گوگل می تواند صفحات مختلف یک مجموعه صفحه بندی شده را برای جستجوهای مرتبط نمایش دهد. باید بررسی کنیم آیا صفحه نمایش داده شده واقعا پاسخ مناسبی برای نیاز کاربر است یا خیر.

آیا برای تمام صفحات صفحه بندی باید تگ کنونیکال یکسان داشته باشیم؟

خیر. برای صفحات واقعی صفحه بندی که مجموعه محصولات متفاوتی دارند، بهتر است هر صفحه کنونیکال مستقل خودش را داشته باشد. ارسال کنونیکال صفحه سوم به صفحه اول به صورت پیش فرض توصیه نمی شود.

آیا باید صفحه دوم و سوم دسته بندی را نوایندکس کنیم؟

خیر، نه به عنوان یک قانون عمومی. این صفحات ممکن است محتوای متفاوت و ارزش مستقلی برای نتایج جستجو داشته باشند. قبل از اجرای noindex باید هدف هر صفحه و نقش آن در دسترسی به محصولات را بررسی کنید.

آیا یکسان بودن تایتل صفحات صفحه بندی ایراد دارد؟

خیر. بر اساس راهنمای گوگل، صفحات یک توالی صفحه بندی شده می توانند عنوان و توضیحات متای یکسان داشته باشند. با این حال، می توانید در صورت نیاز برای شفافیت بیشتر شماره صفحه را به عنوان اضافه کنید.

آیا گوگل از rel=”next” و rel=”prev” برای تشخیص صفحه بندی استفاده می کند؟

گوگل اعلام کرده است که دیگر از این تگ ها برای شناسایی صفحات بعدی و قبلی استفاده نمی کند. در عوض باید ساختار صفحه بندی را با URLهای مستقل و لینک های واقعی بین صفحات پیاده سازی کنیم. این تگ ها ممکن است همچنان برای برخی موتورهای جستجوی دیگر کاربرد داشته باشند.

با رتبه گرفتن صفحه سوم چه کار کنیم؟

اگر صفحه سوم دسته بندی سایت شما برای کلمه کلیدی اصلی رتبه گرفته است، اولین واکنش نباید نوایندکس کردن آن یا تغییر کنونیکال به صفحه اول باشد.

ابتدا باید بفهمیم چرا گوگل این URL را انتخاب کرده است.

شاید محصولات موجود در صفحه سوم ارتباط بیشتری با عبارت جستجو شده داشته باشند. شاید صفحه اول محتوای کافی و مناسبی نداشته باشد. شاید لینک سازی داخلی به صفحه سوم قوی تر باشد یا حتی ممکن است مشکل فنی در ساختار دسته بندی وجود داشته باشد.

از نظر من، بهترین رویکرد این است که ابتدا صفحه اصلی دسته بندی را به یک صفحه کامل، مفید و مرتبط تبدیل کنیم و در کنار آن، ساختار لینک سازی داخلی و وضعیت فنی صفحه بندی را بررسی کنیم.

در مورد کنونیکال نیز به یاد داشته باشیم که صفحات واقعی صفحه بندی، به دلیل تفاوت محصولات، معمولا باید کنونیکال مستقل خودشان را داشته باشند.

در نهایت، هدف ما نباید صرفا جلوگیری از نمایش صفحه سوم باشد. هدف اصلی این است که برای هر جستجو، مناسب ترین صفحه از سایت ما وارد نتایج شود و تجربه خوبی برای کاربر ایجاد کند.

گاهی صفحه سوم بهترین صفحه برای یک جستجوی خاص است و نیازی به تغییر آن نداریم؛ اما اگر مطمئن هستیم که صفحه اصلی دسته بندی باید صفحه فرود اصلی ما باشد، باید با بهبود محتوا، محصولات، لینک سازی و ساختار فنی، آن را به گزینه مناسب تری برای کاربر و موتور جستجو تبدیل کنیم.