دستور نقشه شهرداری چیست؟

سلام! من حمید امیدی هستم به مجله من خوش آمدید.

در این بخش از کارهای اداری ساختمان میرسیم به مرحله دستور نقشه شهرداری!

دستور نقشه شهرداری چیست؟ از کجا باید آن را دریافت کنیم و اگر آن را نداشته باشیم از چه چیزی محروم خواهیم شد؟

اگر قصد ساخت‌ و ساز یا بازسازی یک ملک را دارید، یکی از اولین گام‌ های قانونی و فنی که باید بردارید، دریافت دستور نقشه از شهرداری است.

دستور نقشه شهرداری چیست؟

دستور نقشه، یک مجوز رسمی از شهرداری است که مشخصات فنی و ضوابط ساخت‌ و ساز یک ملک را طبق مقررات شهرسازی و طرح تفصیلی مشخص می‌کند. این دستور شامل اطلاعاتی مانند:

• تعداد طبقات مجاز

• سطح اشغال

• تراکم ساختمانی

• محدودیت‌های ارتفاع

• کاربری زمین

• ضوابط نما و جانمایی بنا

می‌باشد. در واقع، دستور نقشه چهارچوب کلی طراحی پلان ساختمان را تعیین می‌کند و پایه‌ای برای تهیه نقشه‌های معماری و دریافت پروانه ساخت است.

این نقشه در همه مجوز هایی که قبل از ساخت ملک باید بگیرید تاثیر گذار است.

چرا دریافت دستور نقشه مهم است؟

دستور نقشه تضمین می‌کند که طراحی ساختمان شما مطابق با مقررات شهرداری، حقوق شهروندان و ضوابط فنی شهری باشد. بدون آن، نمی‌توان:

• نقشه‌های معماری را طراحی کرد

• مجوز ساخت دریافت نمود

• از تخلفات ساختمانی و جریمه‌ ها جلوگیری کرد.

مراحل دریافت دستور نقشه از شهرداری

دریافت دستور نقشه معمولاً در چند مرحله انجام می‌شود:

1. تشکیل پرونده در شهرداری

مالک یا وکیل قانونی با در دست داشتن مدارک لازم مانند سند مالکیت، مدارک شناسایی، فیش‌های عوارض نوسازی و… به شهرداری منطقه مراجعه کرده و پرونده تشکیل می‌دهد.

2. بازدید کارشناس شهرداری

کارشناس شهرداری از ملک بازدید می‌کند تا وضعیت موجود، مساحت زمین، عرض گذر و موقعیت را بررسی کرده و با اطلاعات ثبتی تطبیق دهد.

3. بررسی طرح تفصیلی و ضوابط ساخت

با توجه به موقعیت ملک، نوع کاربری، عرض گذر و پلاک ثبتی، ضوابط ساخت مانند تعداد طبقات و سطح اشغال مشخص می‌شود.

4. صدور دستور نقشه

پس از بررسی کامل، شهرداری دستور نقشه را صادر می‌کند و به مالک یا نماینده وی تحویل می‌دهد تا بر اساس آن، طراحی پلان توسط مهندس معمار انجام گیرد.

مدارک لازم برای دریافت دستور نقشه 1404

• اصل و کپی سند مالکیت

• شناسنامه و کارت ملی مالک یا وکیل

• برگه تسویه حساب عوارض نوسازی

• گواهی عدم خلاف در صورت وجود بنا

• وکالت‌نامه (در صورت مراجعه وکیل)

مدت اعتبار دستور نقشه چقدر است؟

معمولاً اعتبار دستور نقشه ۲ سال از تاریخ صدور آن است.

اگر در این مدت پروانه ساخت دریافت نشود، باید مجدداً دستور نقشه با ضوابط جدید صادر شود.

نکات مهم

• تغییر کاربری نیازمند مجوز های خاص و معمولاً زمان‌ بر است.

• اگر ملک در محدوده طرح‌های عمرانی یا تعریض معابر باشد، ممکن است محدودیت‌هایی اعمال شود.

• در برخی مناطق، ضوابط نما، شیب‌بندی زمین و فضای سبز نیز در دستور نقشه قید می‌شود.

المان های موجود در دستور نقشه

دستور نقشه شهرداری اطلاعات دقیقی درباره بنا و متراژ های بخش های مهم ساختمان یا ملک می دهد.

برخی از این اطلاعات را در ادامه بررسی می کنیم :

1-پلاک ثبتی

پلاک ثبتی (شماره پلاک اصلی، فرعی، بخش) مشخص‌کننده موقعیت حقوقی و ثبتی ملک در اسناد رسمی و سازمان ثبت اسناد است.

این عدد با پلاک شهرداری یا آدرس پستی فرق دارد.

2-ابعاد ملک

ابعاد ملک در جهت‌های شرق، غرب، جنوب (و شمال) معمولاً در دستور نقشه شهرداری ذکر می‌شود.

📄 در دستور نقشه چه چیزی درباره ابعاد می‌آید؟

در بخش مشخصات ملک، معمولاً اطلاعات زیر ذکر می‌شود:

🧭 مثال از یک دستور نقشه:

• ضلع شمالی: به گذر ۸ متری به طول ۱۰ متر

• ضلع شرقی: به پلاک ۱۲۳ فرعی از ۴۵ اصلی به طول ۲۰ متر

• ضلع غربی: به پلاک ۱۲۴ فرعی از ۴۵ اصلی به طول ۲۰ متر

• ضلع جنوبی: به پلاک ۱۲۵ فرعی از ۴۵ اصلی به طول ۱۰ متر

3-طول پس از رعایت بر اصلاحی

طول پس از رعایت بر اصلاحی یعنی:
🔹 مقدار طول ضلع ملک (مثلاً بر خیابان) بعد از عقب‌نشینی طبق طرح شهرداری.

✅ خلاصه:

“بر اصلاحی” = خط عقب‌نشینی جدید طبق طرح تفصیلی
“طول پس از رعایت بر اصلاحی” = طول باقی‌مانده از آن ضلع پس از رعایت عقب‌نشینی

مثال:
اگر طول بر شمالی ملک ۱۰ متر باشه و ۲ متر عقب‌نشینی داشته باشه،
✅ «طول پس از رعایت بر اصلاحی» = ۱۰ متر (چون عقب‌نشینی در عمق هست، نه طول)
اما در برخی موارد، اگر اصلاحی روی زاویه یا گوشه باشه، ممکنه طول هم کم بشه.

4-نوع کاربری و استفاده از طبقات!

تفاوت دستور نقشه و سایت پلان

نتیجه‌ گیری

دستور نقشه شهرداری یک سند حیاتی در فرآیند ساخت و ساز است که مسیر قانونی پروژه را مشخص می‌کند.

برای جلوگیری از مشکلات حقوقی و فنی، حتماً با یک مهندس معمار یا دفاتر خدمات الکترونیک شهرداری مشورت کنید تا این فرآیند را به‌درستی طی کنید.